ЕУ е длабоко вткаена во нашето општество, дисконтинуитетот може да не чини многу

Оваа, изборна 2024 година, или она што ќе преостане од неа по завршувањето на изборниот процес треба да го разбереме како можност избраните претставници да им испорачаат економски развој, владеење на правото, почитување на човековите права и борба против корупцијата на граѓаните. Така барем граѓаните го опишуваат членството во Европската Унија, во Имиџ опсерваторијата на Институтот ПРЕСПА од декември 2023 година. За огромно мнозинство од нив, или речиси 71% членството во ЕУ е сé уште најдобра опција за државата зашто подобро е да се соочувате со стабилни демократии кои имаат политика на hard power кон нас, одошто да тргнете по пат со неусогласена траекторија.

Андреја СТОЈКОВСКИ

Од независноста до денес, речиси и да нема ден во кој граѓаните живеат без сонот за големото европско обединување и нашето членство во Унија, иако нивниот, како и односот на државава кон ЕУ најчесто потсетува на познатиот крик на претседателот Глигоров од изборите во 1994 година „Не ме оставајте сам!“.

После, без малку, 33 години независност, членството во Европската Унија, е сѐ уште само стратешка цел на државата. Од страната на ЕУ, 21 година подоцна, Солунската агенда е, сé уште, само изјава за геополитичкиот интерес на Унијата да се консолидира преку членството на Западниот Балкан. Оттаму, јасно е дека има многу повеќе замор и заморени од проширувањето во државава, или во регионов одошто во било која од државите членки.

Сепак, Унијата никогаш нé не остави сами. Транс-атлантската оска и сите нејзини членки, ЕУ и државите членки, Обединетото Кралство и Соединетите Американски Држави се длабоко вткаени во сите важни општествени процеси, а Европската Унија е стратешки партнер на Северна Македонија. Ефектот на ваквото партнерство е многукратен.

Прво, ЕУ е најголемиот трговски партнер на Северна Македонија. Трговската размена помеѓу Унијата и Северна Македонија се пресметува во неколку милијарди евра. Притоа, само една од државите членки, Германија, има трговска размена од речиси 1,5 милијарди евра или малку повеќе од 10% од вкупната трговска размена на годишно ниво.
Второ, институциите на Европската Унија се најголемиот донатор на развојна помош во државава. Од осамостојувањето до денес, ЕУ има донирано речиси 6 милијарди евра. Ако на оваа сума ги додадеме донациите на државите членки, тогаш сумата ќе биде далеку повисока.
Трето, имајќи го предвид опфатот на потпишаните договори и нивното влијание во различните секторски политики, тогаш ЕУ и Северна Македонија имаат најобемна билатерална соработка воопшто.
Четврто, Европската Унија е дел од стандардниот дискурс во Северна Македонија. Во традиционалните вести, на различните медиумски куќи, како и на социјалните медиуми, Европската Унија е ентитетот за кој убедливо највеќе се зборува. Тоа се три пати повеќе споменувања од најмногу споменуваната држава членка, односно 50 пати повеќе од најмалку споменуваната држава членка.
Петто, ако универзитетите од државите членки се сметаат како европски, тогаш Европската Унија е главен партнер за државава во однос на секторите образование, наука и истражување. Нашите универзитети соработуваат со и учествуваат во истражувачки проекти заедно со европските, онаму каде што нашите млади заминуваат за да го заокружат своето образование.

Може да продолжиме со набројување, но, сепак, најзначајниот ефект од стратешкото партнерство е дека граѓаните во Европската Унија го препознаваат придонесот кон демократскиот и економскиот развој на државата.

Нашата држава својата надворешна политика ја градеше врз принципот на држава која е на крстосницата на регионот, иако во последно време локацијата е многу повеќе на линијата на историскиот конфликт помеѓу истокот и западот. Краткиот дисконтинуитет, во периодот 2010-2016, не чинеше губење на пријателите и дистанцирање на партнерите. Само преку стратешкото партнерство со Европската Унија и низ Транс-Атлантската оска Северна Македонија успеа одново да се трансформира во успешна приказна. Трансформацијата секако беше по повисока цена, но успехот е извонреден. Покрај остварувањето на една од своите стратешки цели, Северна Македонија денес е извозник на стабилност во регионот, а покажа и капацитет за управување со меѓународна организација и дипломатски процес на градење на консензус во речиси невозможни услови. Обезбедена е иднината на Организацијата за безбедност и соработка во Европа (ОБСЕ), преку консензус за следното претседателство и за продолжување на мандатите на челниците на независните институции. Северна Македонија, денес во меѓународните односи е далеку повидлива од било кој друг период од својата независност.

Сиот успех на нашата надворешна политика настрана. Ако 2023 година ја проценуваме според пристапувањето во Европската Унија, тогаш таа е само половично успешна. Точно е, Владата успешно го заврши билатералниот скрининг, но државата не успеа да ја исполни обврската утврдена со Преговарачката рамка, измена на Уставот на државата. Оттаму, оваа, изборна 2024 година, или она што ќе преостане од неа по завршувањето на изборниот процес треба да го разбереме како можност избраните претставници да им испорачаат економски развој, владеење на правото, почитување на човековите права и борба против корупцијата на граѓаните. Така барем граѓаните го опишуваат членството во Европската Унија, во Имиџ опсерваторијата на Институтот ПРЕСПА од декември 2023 година. За огромно мнозинство од нив, или речиси 71% членството во ЕУ е сé уште најдобра опција за државата зашто подобро е да се соочувате со стабилни демократии кои имаат политика на hard power кон нас, одошто да тргнете по пат со неусогласена траекторија.

Извор: Racin.mk

Топ вести – powered by Centar.mk

  • Centar.mk
  • Vestiplus.mk
  • Biznispro.com
  • Zena.mk
Ковачевски: Јасен е ставот на ЕУ, Северна Македонија  треба да го заврши процесот со промена на документите преземен како меѓународна обврска

„Јас веќе сум кажал комплетно ги разбирам граѓаните и го разбирам незадоволството на дел од граѓаните бидејќи се работи за дел од граѓаните, 1,3 милиони пасоши ние веќе имаме со новото уставно име на државата. Но исто така треба да се изрази благодарност и до тие кои напорно работеа за Прочитај повеќе...

Полска преговара со Украина за привремено затворање на границата

Полска преговара со Украина за привремено затворање на границата меѓу двете земји поради протестите на фармерите, изјави денеска полскиот премиер Доналд Туск. Полските земјоделци повеќе од седум дена ги прекинуваат прекуграничните пратки, тврдејќи дека евтините украински производи го преплавуваат полскиот пазар. – Сакаме да и помогнеме на Украина, но не Прочитај повеќе...

Почина актерот Ричард Луис

Актерот Ричард Луис почина на 76-годишна возраст. Луис имаше одлична кариера во Холивуд како актер, писател и комичар. Пред неполна година тој објави дека се бори со Паркинсоновата болест. Неговата најзабележителна улога беше во хумористичната серија „Curb Your Enthusiasm“, но и во филмот „Робин Худ“ од 1993 година и многу Прочитај повеќе...

Скенирате фискални? Сумата за поврат на ДДВ ќе се зголеми на 3.000 денари – најави Ковачевски

Сумата за поврат на ДДВ преку проектот Мој ДДВ ќе се зголеми на 3.000 денари за едно тромесечие, најави лидерот на СДСМ Димитар Ковачевски вечерва на настан на СДСМ во Штип. Во моментов речиси половина милион граѓани скенираат фискални и имаат можност за поврат на ДДВ од 2.100 денари за Прочитај повеќе...

Ковачевски: СДСМ ја одбра страната на работниците, платите денеска се поголеми за 300 евра во просек

Со концептот на СДСМ, граѓаните ќе имаат повисоки плати и пензии, повеќе инвестиции, подобро платени работни места, повеќе пари назад кај граѓаните, порача претседателот на СДСМ, вечерва во Штип. „Ветивме дека просечната плата ќе биде 500 евра, до 2024, тоа ветување го надминавме, денес просечната плата изнесува 650 евра. Тоа Прочитај повеќе...

Ковачевски: Јасен е ставот на ЕУ, Северна Македонија  треба да го заврши процесот со промена на документите преземен како меѓународна обврска

„Јас веќе сум кажал комплетно ги разбирам граѓаните и го разбирам незадоволството на дел од граѓаните бидејќи се работи за дел од граѓаните, 1,3 милиони пасоши ние веќе имаме со новото уставно име на државата. Но исто така треба да се изрази благодарност и до тие кои напорно работеа за тоа да се направи и […] Прочитај повеќе...

Почина актерот Ричард Луис

Актерот Ричард Луис почина на 76-годишна возраст. Луис имаше одлична кариера во Холивуд како актер, писател и комичар. Пред неполна година тој објави дека се бори со Паркинсоновата болест. Неговата најзабележителна улога беше во хумористичната серија „Curb Your Enthusiasm“, но и во филмот „Робин Худ“ од 1993 година и многу други. Прочитај повеќе...

Дали знаете што значи овој сообраќаен знак? Збунува многумина

Дури и ако возите секој ден, невозможно е да знаете што значи секој сообраќаен знак. Па, ако некогаш сте виделе празен кружен знак со црвена граница и сте се чувствувале навистина збунети, не сте сами. За среќа, значењето е многу едноставно и покрај тоа што е еден од знаците што многумина го забораваат со текот […] Прочитај повеќе...

Ковачевски: СДСМ ја одбра страната на работниците, платите денеска се поголеми за 300 евра во просек

Со концептот на СДСМ, граѓаните ќе имаат повисоки плати и пензии, повеќе инвестиции, подобро платени работни места, повеќе пари назад кај граѓаните, порача претседателот на СДСМ, вечерва во Штип. „Ветивме дека просечната плата ќе биде 500 евра, до 2024, тоа ветување го надминавме, денес просечната плата изнесува 650 евра. Тоа е за речиси 300 евра […] Прочитај повеќе...

Ковачевски: Јас ќе ја предводам следната про-европската Влада со која до 2030 година ќе влеземе во ЕУ

СДСМ и коалицијата ќе имаат повеќе пратеници на изборите од ВМРО – ДПМНЕ и јас ќе ја предводам следната про-европската Влада со која до 2030 година ќе влеземе во ЕУ, порача претседателот на СДСМ, Димитар Ковачевски, во вечерашното интервју во Тема на денот на телевизија Сител. „Постојат многу анекти во текот на изминатиот период, анкети […] Прочитај повеќе...

Пензионери подгответе се: Објавено е кога ќе легнат парите од февруарската пензија, а од март следува ново покачување!

Пензијата се очекува да биде исплатена во редовниот термин на први март 2024 година во петок. Согласно новата методологија пензиите ќе пораснат за 5 проценти. Ова покачување ќе дојде од следниот месец. Вакви покачувања има секој шест месеци, согласно новиот закон. Извор: BiznisPRO.com Прочитај повеќе...

Значително пораснале трошоците за градење – пораснале трошоците за вработените, но има голем пад кај градежните материјали

Индексите на трошоците во градежништвото за нови објекти за индивидуално домување се наменети за преиспитување или мониторирање на трошоците направени од градежните претпријатија при изведувањето на процесот на изградба на нови објекти за индивидуално домување. Главни корисници на податоците за индексите на трошоците во градежништвото за нови објекти за индивидуално... Извор: BiznisPRO.com Прочитај повеќе...

НЕГАТИВЕН ПРИРОРЕД ПРИРАСТ: За 4,5 проценти помалку родени деца во последниот квартал од 2023 – се родиле 4.185 деца, а починале 5.028 лица, меѓу кои 9  доенчиња

Според податоците на Државниот завод за статистика, бројот на живородените деца во четвртото тримесечје од 2023 година, во споредба со истиот период од претходната година, е намален за 4.5 % и изнесува 4 185 живородени деца. Бројот на умрените лица во четвртото тримесечје од 2023 година бележи намалување од 1.5... Извор: BiznisPRO.com Прочитај повеќе...

Колку чини доларот, а колку еврото – Курсна листа за 29. февруари 2024

Biznispro ја објавува најновата курсна листа на Народната банка на Република Северна Македонија формирана на 28.02.2024 која се применува од 00:00 часот на 29.02.2024 година до почетокот на важење на новата Курсна листа. Извор: BiznisPRO.com Прочитај повеќе...

Дизни планира спојување од 8,5 милијарди долари со индиска медиумска компанија

ДЕЛХИ – Дизни објави денеска дека има намера да ја спои својата подружница „Стар Индија“ со медиумската компанија „Виаком18“ поддржана од Мукеш Амбани, „Рилијанс индустрис“, во зделка вреден 8,5 милијарди долари. Reliance ќе го води новиот бизнис, а партнерството би можело да прерасне во една од најголемите медиумски империи во... Извор: BiznisPRO.com Прочитај повеќе...

ЖЕНИТЕ ВО ПРЕДНОСТ: Научниците открија максимален број години колку луѓето можат да живеат

Ако сте загрижени за брзината со која се приближувате до следниот „голем“ роденден, тогаш имаме добри вести за вас. Се разбира, да наполните 25, 30 или 40 години изгледа страшно, но научниците тврдат дека ја откриле максималната возраст до која човек може да живее, а ве чекаат уште убави години. Заклучоците доаѓаат од студијата спроведена... Прочитај повеќе Извор Zena.mk. Прочитај повеќе...

Пари ќе “паѓаат од небо”: Најдобриот руски астролог вели дека овие два знака во март ќе пливаат ВО ПАРИ

Познатиот руски астролог Павел Глоба тврди дека двата знака од Зодијакот во март ќе имаат повеќе среќа од сите други кога се во прашање финансиите и парите. Имено, тој истакнува дека материјалниот аспект од нивниот живот ќе биде многу нагласен, а во позитивна смисла, во текот на првиот пролетен месец и дека може да очекуваат... Прочитај повеќе Извор Zena.mk. Прочитај повеќе...

ОГАН ВО КРЕВЕТ: Топ 10 работи кои откриваат голем љубовник

Можеби мислите дека ви е жешко во кревет, но можеби не ви оди баш најдобро. Што го прави добар љубовник? 10 карактеристики на личност која може самоуверено да каже дека е добра во кревет. Доколку се пронајдете во овие 10 работи, немате причина за грижа, пишува Крстарица. 1. Сакате да учите нови работи 2. Разигран... Прочитај повеќе Извор Zena.mk. Прочитај повеќе...

Трите хороскопски знаци кои најмногу изневеруваат на ергенски и момински забави

Жените често се повозбудени од мажите за денот на нивната венчавка. Тие му придаваат важност на секој детал, дури и на чиновите што доаѓаат пред самиот ден на свадбата. При нивното организирање се одлучува дали тоа ќе биде помирна опција или на пример одење во клуб, изнајмување простор и слично, а често на овие прослави... Прочитај повеќе Извор Zena.mk. Прочитај повеќе...

Четири хороскопски знаци кои ќе пливаат во пари овој март!

Еве четири хороскопски знаци со оптимистички финансиски изгледи за март 2024 година: Бик: Поединците Бик може да најдат профитабилни можности во стабилни инвестиции или потфати со недвижнини во текот на март 2024 година. Нивната практична природа и решителност може да доведат до значителни финансиски придобивки. Лав: Лавовите може силно да блеснат во нивните кариери во... Прочитај повеќе Извор Zena.mk. Прочитај повеќе...