Против Македонија се водат арбитражни постапки во износ од 1,36 милијарди евра

Вкупната вредност на арбитражните постапки кои што во моментов се водат против Република Северна Македонија изнесува 1,36 милијарди евра, при што станува збор само за основицата, без затезни камати, кои по правило се предмет на споровите пред арбитражните судови и со кои овој износ се искачува на фантастични над 1,5 милијарди евра. Овој податок денес на брифинг со новинарите го изнесе вицепремиерот за економски прашања, Фатмир Битиќи, кој посочи дека Владата прави сѐда го заштити интересот на државата и да не се плати ниту евро или денар повеќе од што е потребно по основа на арбитражните спорови.

Тука влегуваат споровите на „Кунико ресорсис“ од Холандија за „Фени индустрис“, потоа две постапки од индиски „Бинани“ во врска со рудникот „Злетово“, на „Ел.Пет Балканики“ за „Окта“, постапката на Блажо Тасев против државата во врска со рудникот „Саса“, потоа на повеќе украински инвеститори во врска со рудникот „Казандол“, како и на турски „Гама Гуч“ за „Те-То“ и најновиот, на италијанската компанија „Инсо системи“ во врска со изградбата на Клиничкиот центар во рамки на комплексот „Мајка Тереза“ во Скопје.

Во овој список не влегуваат други потенцијални арбитражни постапки, како на пример онаа за „Иловица- Штука“ во Струмичко кои деновиве се многу актуелни во јавноста откако концесијата за нив беше споена и граѓаните стравуваат дека овој контроверзен проект ќе се реализира, а за кој се стравува дека може да надмине една милијарда евра. Инаку, од формирањето на Националното координативно тело во 2017 година до сега, по основа на арбитражни постапки, не се исплатени буџетски средства.

За колкав износ на вкупни побарувања по основа на арбитражни постапки станува збор доволно е да се направи паралела со годишниот буџет на државата, кој за годинава е проектиран на нешто над 5,2 милијарди евра, што значи дека постапките се речиси една третина од Буџетот за 2023, или околу осум отсто од домашниот бруто-производ (БДП).

Колкави се овие средства зборува и споредбата која што ја направиле во Владата дека со нив би можеле да се изградат 100 основни училишта, 100 средни училишта, 100 градинки, три најмодерни технолошки паркови (секој од нив по 70 милиони евра), потоа да се модернизираат најголемиот дел од здравствените установи, да се изгради водовод и канализација за сите населени места во државата, како и околу 1.000 километри локални и регионални патишта.

„Кога го подготвуваше Државниот завод за ревизија извештајот во врска со арбитражните постапки, го дадов истиот коментар: како заменик претседател на Владата во 2020 година имав една дилема кога потпишував најголема фактура за исплата. Дилемата ми траеше не повеќе од 10 минути, а беше дали да потпишам фактура за арбитражен спор или да го правам тоа што го правеле сите, да замижат и да остават некој друг да се занимава со последиците. Јас реков дека кога ме избраа на 31 август, ме избраа и ми кажаа дека согласно Уставот треба да го штитам интересот и имотот на државата, на моите сограѓани, моите деца… Ова е само еден од начините како тоа треба да го правиме, независно која бил основата и кој ја направил, намерно или ненамерно, за да бидеме доведени во арбитражни спорови“, вели вицепремиерот Битиќи.

Според него, секој пред и после него треба да направи соодветно сѐ што е можно да ги даде сите аргументи и да ги искористи сите правни механизми да го заштити тоа што е можно да се заштити, да не се плати едно евро или еден денар повеќе од што е потребно по основа на арбитражните спорови.

„Секако, има други институции кои што треба да се позанимаваат зошто некој, некогаш потпишал таков договор со кој што можеме да се доведеме во ваква ситуација“, вели Битиќи.

Како се избираат адвокатските фирми

Едно од прашањата на кои што имаше забелешки Државниот завод за ревизија беше и онаа поврзана со адвокатските фирми. Како што објасни Битиќи, Националното координативно тело при изборот на адвокатските фирми може директно да преговара за нивно ангажирање, но сепак, има направено постапка во која што изборот на адвокатските фирми се прави по основа на два критериуми, при што како и при секоја јавна набавка се повикуваат одредени фирми, вообичаено оние кои што се на листата на „Глобал арбитрејшн ривју“ која што ги рангира адвокатските фирми на глобално ниво на листа од еден од 30. Листата се менува секоја година, но може да се провери кои се фирмите на неа.

При изборот се цени техничкиот капацитет со 70 отсто и 30 отсто е финансиската понуда, појасни Битиќи додавајќи дека Националното координативно тело не прави избор, туку прави само ранг листа која што ја доставува до Владата која што одлучува која адвокатска фирма ќе се избере.

Арбитражни постапки:

1.

„Кунико ресорсис“ од Холандија против Република Северна Македонија од 21.12.2017 за стечајната постапка во „Фени индустрис“.

Адвокатска фирма: „Вајт енд Кејс“

Арбитражниот суд донел одлука за запирање на постапката затоа што тужителот не успеал да поднесе соодветни докази. Ова е можеби прв пат во историјата на државата каде што државата добива арбитражна постапка, вели Битиќи. Тужителот од страна на Арбитражниот суд е обврзан да исплати износ од 3 милиони американски долари кон државата.

2.

„Бинани“ (Индија) во врска со рудникот за олово и цинк „Злетово“ (незаконито спроведување стечајна постапка во „Тораница“).

Прва постапка: 03.08. 2017 година

Вредност: 250 милиони евра.

Во 2020 година тужителот „Бинани“ ја повлекол тужбата, а Арбитражниот суд наложил да ги надомести на државата адвокатските трошоци во износ од 653 илјади евра. Постапката за извршување е во тек (половина од износот или околу 300 илјади евра се наплатени).

3.

Тужителот („Бинани“) на 13.02 2020 година покренува втора постапка (според правилата на арбитражата тоа е дозволено) за истиот спор.

4.

„Ел.Пет Балканики“ (Грција) за случајот „Окта“

Покрената постапка: 05.12.2018 година

Вредност на побарувањето: 42.600.000 евра (од кои 31.500.000 американски долари се основица, а другото камати).

Адвокатска фирма: Дешерт ЛЛП (Dechert LLP).

Арбитражниот суд признал одреден износ (21.167.000 долари, или 51 отсто од вредноста на побарувањето), што било пресудено во почетокот на оваа година.

Има уште една поднесена тужба. Таа е практично трета по ред, откако во 2007 година „Ел.ПЕТ Балканики“ го добила спортот за 40 милиони евра (целосно усвоено побарувањето), при што потоа во спогодбена постапка биле исплатени 30 милиони евра.

Третата тужба се однесува на периодот 2012-2019 година, но тужителот немал доволно докази за да може да покрене постапка, односно ја губи можноста за уште 50 милиони евра побарување за последниот период.

Инаку, за донесената пресуда во износ од 21,16 милиони долари се прави финансиска спогодба, така што на крајот е можно овој износ да биде дополнително намален.

5.

Блажо Тасев (Словенија) против Република Македонија во врска со неоснована експропријација на рудникот „Саса“.

Адвокатска фирма: Ашурст ЛЛП (Ashurst LLP).

Вредност на побарувањето: 492.000.000 евра.

Постапката е во завршна фаза, одржано е последното усно рочиште, одлуката се очекува оваа есен.

6.
Артем Скубенко и други против Република Македонија во врска со рудникот „Казандол“

Постапка од 25.04.2019 година

Адвокатска фирма: Вајт енд Кејс (White and Case LLP)

Вредност на побарувањето: 77.820.000 евра.

Усно рочиште во октомври, по што ќе следи одлука. Од Владата веруваат дека одлуката донесена на референдум против изградбата на овој рудник е силен аргумент во полза на државата.

7.
„Гама Гуч“ Турција за „Те-То“

Датум: 14.12.2021

Вредност на побарувањето: 5 милиони евра

Адвокатска фирма: Вајт енд Кејс (White and Case LLP)

Постапката е во писмена фаза кога се поднесуваа докази, а потоа следи усно рочиште. Ова е класичен пример кога спор меѓу приватни компании прераснува во постапка против државата врз основа на договор за заштита на инвестициите кој што го имаат потпишано Македонија и Турција.

8.
„Инсо системи“ (Италија) за клиничкиот центар во рамки на комплексот „Мајка Тереза“

Вредност на побарувањето: 18.943.920 американски долари

Адвокатска фирма Вајт енд Кејс (White and Case LLP)

Постапката е во иницијална фаза.

Инаку, пред десетина дена Државниот завод за ревизија во ревизорски извештај за работењето на Владата во 2021 година посочи дека ако Македонија ги изгуби покренатите арбитражните постапки по склучените и ратификувани меѓународни договори ќе треба да плати повеќе од една милијарда евра оштети (945 милиони евра и 420 милиони долари), што ќе има импликации врз Буџетот на државата во наредни години. Ревизијата укажа на потребата за утврдување на причините поради кои се покренати арбитражни постапки, со цел утврдување на одговорност.

„Во период од 2018 до 2022 година во тек се пет арбитражни постапки против Република Северна Македонија, за кои исплатени се средства за адвокатски услуги во вкупен износ од 959.917 илјади денари односно 15,6 милиони евра“, стои во извештајот.

Мирче Јовановски / Независен.мк

Топ вести – powered by Centar.mk

  • Centar.mk
  • Vestiplus.mk
  • Biznispro.com
  • Zena.mk
Само Државна лотарија може да биде гарант за одговорно и контролирано приредување игри на среќа

Соопштение на Државна лотарија: Државна лотарија, согласно Законот за игри на среќа, претставува единствено трговско друштво за приредување на игрите на среќа во коешто Република Северна Македонија е основач или акционер со 51 % од основната главнина. Само Државна лотарија може да ги приредува електронските и интернет игрите на среќа,... Прочитај повеќе...

Николоски фатен во нова лага – тврдеше дека Груевски „збор нема кажано“ за „францускиот предлог“

Во гостување на 360 на 25.09.2023 потпретседателот на ВМРО-ДПМНЕ Александар Николоски изјави дека во објавите на Никола Груевски немало збор за францускиот предлог до обзнанувањето на тоа што се случува зад сцената од актуелниот претседател на партијата Христијан Мицкоски: „Некој нека направи анализа, затоа што тој извади дури и книга... Прочитај повеќе...

Груевски за ВМРО-ДПМНЕ: Треба да смислат квалитетна програма, а не ако СДСМ вика А ние да викаме Б

Со внатрепартиски препукувања не може да се привлечат независни гласачи, тие се привлекуваат со квалитетна понуда на проекти, порача екс премиерот и претседател на ВМРО-ДПМНЕ, Никола Груевски во вечерашното вклучување во живо. „Треба многу конкретна понуда, многу квалитетна понуда, не како досега ако СДСМ вика А ние да викаме Б.... Прочитај повеќе...

Груевски: Ако им одговорам на Мицкоски и Николовски ќе се чудат што ги снашло

„Се трудам да се воздржам да не кажам некои работи што ќе им направат голема штета. Јас иммам многу информации но сум незадоволен од многу работи“ – рече Никола Груевски во вонредното вклучување во емисија во живо на порталот Инфомакс. „Јас со многу нивните политики не се согласував и сега... Прочитај повеќе...

Невреме во Македонија

Променливо облачно и посвежо, наместа нестабилно со пороен дожд и грмежи. Локално ќе има појава на невреме со интензивен пороен дожд, силен ветер и појава на град. Ќе дува слаб до умерен ветер од североисточен и северен правец. Максималната температура ќе биде во интервал од 23 до 29 степени. Времето... Прочитај повеќе...

Само Државна лотарија може да биде гарант за одговорно и контролирано приредување игри на среќа

Соопштение на Државна лотарија: Државна лотарија, согласно Законот за игри на среќа, претставува единствено трговско друштво за приредување на игрите на среќа во коешто Република Северна Македонија е основач или акционер со 51 % од основната главнина. Само Државна лотарија може да ги приредува електронските и интернет игрите на среќа, самостојно или заедно со други […] Прочитај повеќе...

Николоски фатен во нова лага – тврдеше дека Груевски „збор нема кажано“ за „францускиот предлог“

Во гостување на ТВ21 на 25.09.2023 потпретседателот на ВМРО-ДПМНЕ Александар Николоски изјави дека во објавите на Никола Груевски немало збор за францускиот предлог до обзнанувањето на тоа што се случува зад сцената од актуелниот претседател на партијата Христијан Мицкоски: „Некој нека направи анализа, затоа што тој извади дури и книга од фејсбук-статуси, дали од објавувањето […] Прочитај повеќе...

Груевски за ВМРО-ДПМНЕ: Треба да смислат квалитетна програма, а не ако СДСМ вика А ние да викаме Б

Со внатрепартиски препукувања не може да се привлечат независни гласачи, тие се привлекуваат со квалитетна понуда на проекти, порача екс премиерот и претседател на ВМРО-ДПМНЕ, Никола Груевски во вечерашното вклучување во живо. „Треба многу конкретна понуда, многу квалитетна понуда, не како досега ако СДСМ вика А ние да викаме Б. Треба обмислени проекти, со пресметка. […] Прочитај повеќе...

Шаховското дерби на Алкалоид и САД со многу заплети до нерешен резултат

Светското екипно првенство за шахисти над 50 годишна возраст во Струга веќе во третото коло го донесе дерби мечот на највисоко рангираната екипа, репрезентацијата на САД, со шахистите на Алкалоид кои се четврти носители на турнирот. Мечот заврши нерешено, 2:2, но самите партии ни оддалеку не беа мирољубиви. Шахистите на Алкалоид влегоа во мечот со […] Прочитај повеќе...

БОНУС ОД МИЛИОН И ПОЛ ДЕНАРИ ВО СПОРТ ЛАЈФ

  Нов милионски тикет во „Sport Life” – Струмица, со помош на големиот Фибоначи бонус на добивката од 610% . Ова шесткратно зголемување на добивката, редовниот играч на „Sport Life“ го остварил со уплатени 50 денари, а освоил неверојатни 1.795.145 денари. Дури 1,5 милион денари се од бонусот на добивката, која инаку би изнесувала 300.000 […] Прочитај повеќе...

Мексико ја престигна Кина

Кина повеќе не е најважниот надворешно трговски партнер на Америка, туку Мексико е, според американските статистичари. Трговската размена меѓу двете земји достигна 263 милијарди долари во првите четири месеци од оваа година, што претставува 15,4 отсто од надворешната трговија на САД. Кога Кина се приклучи на Светската трговска организација во... The post Мексико ја престигна Кина appeared first on BiznisPRO. Прочитај повеќе...

Ново значително поскапување на дел од горивата и денеска во Македонија – Цената на нафтата на светските берзи “беснее” и е на највисока точка оваа година

Малопродажната цена на бензинот ЕУРОСУПЕР БС-98 се зголемува за 2,00 ден/лит, во однос на малопродажната цена утврдена со одлуката за утврдување на највисоки малопродажни цени на нафтените деривати и горива за транспорт од 14.09.2023 година и со тоа малопродажната цена ЕУРОСУПЕР БС-98 изнесува 92,50 ден/лит. Малопродажните цени на бензинот ЕУРОСУПЕР... The post Ново значително поскапување на дел од горивата и денеска во Македонија – Цената на нафтата на светските берзи “беснее” и е на највисока точка оваа година appeared first on BiznisPRO. Прочитај повеќе...

Пазарот на црно злато флуктуира: Цените на нафтата во пораст

Цените на нафтата на светскиот пазар денеска се во пораст и суровата нафта „брент“ првпат од почетокот на годинава достигна цена од 93 долари за барел. Меѓународната агенција за енергија (МААЕ) објави дека доброволното продолжување на дневните ограничувања за производство на нафта од страна на Саудиска Арабија и Русија ќе... The post Пазарот на црно злато флуктуира: Цените на нафтата во пораст appeared first on BiznisPRO. Прочитај повеќе...

Го преплавија српскиот пазар: Русите основаа околу 7.000 компании

Руските граѓани имаат основано 6.976 компании во Србија од почетокот на војната во Украина. И покрај оваа бројка, под знак прашалник е дали сите овие компании ќе придонесат за растот на српската економија или се само начин руските граѓани да добијат дозвола за постојан престој во Србија со која дополнително... The post Го преплавија српскиот пазар: Русите основаа околу 7.000 компании appeared first on BiznisPRO. Прочитај повеќе...

Борба против инфлацијата: Европската централна банка по 10-ти пат ја зголеми каматната стапка

Европската централна банка (ЕЦБ) денеска ја зголеми каматната стапка 10-ти пат по ред во борбата против постојаната и висока инфлација која ги мачи потрошувачите, иако расте стравот дека повисоките трошоци за задолжување можат да придонесат економијата да влезе во рецесија . Зголемувањето на стапката за четврт процентен поен доаѓа додека... The post Борба против инфлацијата: Европската централна банка по 10-ти пат ја зголеми каматната стапка appeared first on BiznisPRO. Прочитај повеќе...

Еве што се случува во телото на жената за време на ПМС: Хормоните се главни виновници за се

Најголема улога во женското репродуктивно здравје имаат хормоните кои регулираат голем број процеси во организмот. Така, под влијание на хормоните може да се забележат одредени појави во телото на жената во текот на менструалниот циклус, како физички така и емоционално. Покрај тоа што главните симптоми на менструацијата се болни грчеви во стомакот, најверојатно жената ќе... Прочитај повеќе Чланак Еве што се случува во телото на жената за време на ПМС: Хормоните се главни виновници за се се појављује прво на Zena.mk. Прочитај повеќе...

СТАНЕТЕ КРАЛИЦА НА ФЛЕРТОТ, А ЕВЕ И КАКО – Седум трикови за заведување на кои мажите никогаш не можат да одолеат

Ако мислите дека физичкиот изглед е главниот фактор за успешно флертување, вие сте осудени на неуспех. Самодовербата и шармот се поважни од физичкиот изглед. Изгледот е, да не се лажеме, важен, но без шарм и уште неколку ситници е недоволен за успешно заведување. Секако, секој има своја тактика за заведување, но постојат одредени испробани трикови... Прочитај повеќе Чланак СТАНЕТЕ КРАЛИЦА НА ФЛЕРТОТ, А ЕВЕ И КАКО – Седум трикови за заведување на кои мажите никогаш не можат да одолеат се појављује прво на Zena.mk. Прочитај повеќе...

Не сте сигурни дали тој е вистинскиот? – Овие 5 прашања треба да си ги поставите по три месеци врска

Бидете искрени со себе бидејќи од тоа зависи иднината на вашата врска. Откако ќе поминат првичниот занес и огномет од емоции, секоја врска достигнува точка на прекршување. Тогаш е време да се преиспитате себеси и вашите чувства и да одлучите дали врската има иднина или не. Сосема е нормално дека во одредени ситуации нема да... Прочитај повеќе Чланак Не сте сигурни дали тој е вистинскиот? – Овие 5 прашања треба да си ги поставите по три месеци врска се појављује прво на Zena.mk. Прочитај повеќе...

ШОК истражување: Еве дали КАФЕТО ГИ НАМАЛУВА ГРАДИТЕ

Според истражувањето на експертите од Универзитетот Лунд во Шведска, три шолји кафе дневно и тоа како влијае на здравјето на жените. Беа анкетирани 300 жени и таа студија покажа дека три шолји кафе можат да ги намалат женските гради, а процентот на намалување би се зголемил со секоја консумирана доза. Тие рекоа дека постои јасна... Прочитај повеќе Чланак ШОК истражување: Еве дали КАФЕТО ГИ НАМАЛУВА ГРАДИТЕ се појављује прво на Zena.mk. Прочитај повеќе...

5 работи што треба да ги правите кога се чувствувате осамено: Започнете со пуштање музика

Осаменоста е вообичаено чувство, но има чекори што можете да ги преземете за да се чувствувате подобро. Слушањето музика, викањето пријатели, шетањето надвор и други активности може да го намалат ова непријатно чувство. Долгорочната осаменост може да ве исцрпи емоционално, правејќи го животот да изгледа потежок отколку што навистина е. Запомнете дека осаменоста не е... Прочитај повеќе Чланак 5 работи што треба да ги правите кога се чувствувате осамено: Започнете со пуштање музика се појављује прво на Zena.mk. Прочитај повеќе...

Generated by Feedzy